Bij stil luisteren is alle ruis weg. Je bent zo in volkomen open verbinding. De ruis van de voorgaande zes luisterniveaus is verdwenen. Lukt het je om de laatste ruis, die van jouw ego ook los te laten? Dat betekent dat op zo’n moment je ego tussen jou en de ander is verdwenen. De meest subtiele vorm van luisteren.  En ook op dit luisterniveau laat je de ruis los door te schakelen in luistergerichtheid naar jezelf, naar de ander en naar het grotere geheel.

Stil luisteren naar jezelf: STILTE

Luisteren naar stilte? De wijsheid van kinderen is vaak verbluffend. Toen ik aan mijn jongste bonuszoon van toen zes jaar oud vroeg wat hij het moeilijkste vond aan luisteren, zei hij: “Om echt stil te zijn.” Pas als het helemaal stil is, is alle ruis verdwenen. Dan staat er niets meer in de weg om werkelijk te kunnen luisteren.

Je hebt contact met de stilte in jezelf. Deze toestand lijkt paradoxaal, stilte en ergens naar kunnen luisteren. Als je het vergelijkt met een bioscoopfilm, kun je stilte zien als het witte projectiescherm van de filmprojectie. De film zou je dan kunnen zien als je gedachten en gevoelens. Het gaat erom, dat je vanuit die stilte luistert. Niet meer vertroebeld door de ruis van welke aard dan ook. Stil luisteren beoogt in de gerichtheid op jezelf  dat je los van je ego openstaat voor alles wat zich voordoet.

Als we het zo bekijken, is stilte de afwezigheid van innerlijke en uiterlijke ruis. Een verschil tussen ruis en stilte is dat ruis je aandacht opeist. Je kunt de ruis moeilijk negeren. De stilte vereist dat je als luisteraar pauzeert en zelf ook stil wordt, aangezien je als luisteraar zelf ook ruis kan creëren. Stilte vraagt dus om medewerking van de luisteraar om beluisterd te kunnen worden.

De stilte bevat geen gedachten, gevoelens of handelingen. Voor ons bewustzijn is het dan ook onmogelijk om deze stilte rechtstreeks waar te nemen in de vorm van gedachten, gevoelens of handelingen. Het gaat hier om een volledige zelfovergave aan die stilte. Die zelfovergave is ook de laatste stap bij het synergetisch luisteren. Zo zie je dat de luisterniveaus met elkaar verbonden zijn en in elkaar overlopen.

Stil luisteren naar de ander: STILTEVELD

Als twee mensen vanuit stilte communiceren, gaat het niet zozeer over hun bewustzijnsinhouden. Er is uitwisseling van stilte. Dit gebeurt in een stilteveld. Stil luisteren beoogt in de gerichtheid op de ander dus dat jouw verbondenheid met de stilte voor zo min mogelijk ruis voor anderen zorgt.

Als ik de stilte niet rechtstreeks in mijn bewustzijn kan ervaren, kan er dan wel een overdracht plaatsvinden van deze stilte? Kunnen we naar de stilte buiten ons luisteren, bijvoorbeeld naar het stilteveld bij een ander? Luisteren naar stilte in jezelf is een proces van zelfovergave, van het loslaten van je ego. In dat proces past dan ook niet zozeer een gericht zijn op iets binnen of buiten je. Het gaat er niet zozeer om dat we luisteren naar de stilte, maar via zelfovergave luisteren vanuit de stilte.

De vraag of we naar de stilte buiten onszelf kunnen luisteren, kunnen we dan herformuleren in de vraag wat jou kan stimuleren in het proces van zelfovergave.  Wanneer iemand zijn ego loslaat en openstaat voor de stilte in zichzelf, beïnvloedt hij of zij de omgeving niet meer. Omdat jij mensen om je heen minder activeert, hebben zij ook minder noodzaak tot zelfhandhaving. Hiermee schep je dus de condities waardoor het voor een ander gemakkelijker is om ook in die zelfovergave te gaan staan. Luisteren vanuit de stilte is zo behulpzaam voor jou en de ander om gemakkelijker in zelfovergave te gaan staan.

Luisteren vanuit deze stilte geeft de spreker het gevoel dat hij in contact is met de essentie van de luisteraar. Dan ontstaat contact in een stilteveld. Hierbij is er contact zonder ruis. In mijn ervaring is het dan gemakkelijk om te begrijpen wat iemand wil zeggen, zelfs al heeft diegene nog niet uitgesproken wat hij of zij wilde zeggen. Alsof er informatieoverdracht plaatsvindt via dat stilteveld.

Stil luisteren naar het grotere geheel: INTUÏTIE

Intuïtie is de laatste van de 7×3 onderdelen van luisteren. Dit punt van luisteren is heel subtiel. Een van de centrale vragen bij luisteren is: waar luister je naar? Het grootste gedeelte van ons leven luisterden we naar de ingevingen van onze ego-delen. Als je ervoor kiest om je niet meer laten leiden door deze ingevingen, kom je in het stiltegebied.

In de stilte komen de ingevingen vanuit de essentie. Deze ingevingen zijn daarom intuïtief en niet zozeer de ego-stemmen uit ons onderbewuste. Stil luisteren beoogt in de gerichtheid op het grotere geheel dus dat je openstaat voor de intuïtieve ingevingen die van een andere orde zijn dan die van je ego.

Hoe weet je dat je impressie intuïtief is? Verschilt een intuïtie vanuit het ego van een intuïtie vanuit de essentie? Die vraag is lastig te beantwoorden. Een goede leidraad is de metafoor: men herkent de boom aan zijn vruchten. Een intuïtie vanuit de essentie is er niet op gericht om het ego in stand te houden. Een intuïtie vanuit de essentie staat ten dienste van het grotere geheel.

Op deze wijze luisteren vanuit de stilte naar intuïtieve ingevingen draagt bij aan het grotere geheel. Dit gaat grotendeels buiten jou om. De controle van ons ego stopt. Jouw enige bijdrage kan zijn dat je er bewust voor kiest om jezelf dienstbaar te maken aan het grotere geheel. Niet vanuit ego, maar vanuit de essentie. De cruciale vraag is dan ook: ben je in deze ultieme grens van ons luisterend vermogen bereid om de controle van jouw ego op te geven en je vanuit je essentie dienstbaar te maken aan het grotere geheel?